ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਵੈਲਿਊਜ਼ ਸਟੇਟਮੈਂਟ: ਹਰ ਧਾਰਾ ਦਾ ਅਰਥ ਸਮਝੋ

ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਮਲੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਬਿਆਨ ਦੀਆਂ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ, ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਰਾਜ, ਸੰਸਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰ, ਬਰਾਬਰ ਮੌਕਿਆਂ, ਫੇਅਰ ਗੋ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਧਾਰਾ-ਦਰ-ਧਾਰਾ ਵਿਆਖਿਆ।

ਬਿਆਨ ਕੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ

ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਵੈਲਿਊਜ਼ ਸਟੇਟਮੈਂਟ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਮਲੇ ਵਿਭਾਗ (Department of Home Affairs) ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ’ਤੇ ਛਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਆਨ “I understand that Australian society values:” ਵਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਗੱਲਾਂ ਗਿਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ ਵਜੋਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਮੁੱਖ ਬਿੰਦੂ ਹਨ। ਛੇਵੇਂ ਬਿੰਦੂ, ਯਾਨੀ ਫੇਅਰ ਗੋ, ਦੇ ਅੰਦਰ ਚਾਰ ਹੋਰ ਤੱਤ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਬਿੰਦੂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਰੱਖ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸੌਖਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਆਜ਼ਾਦੀ, ਮਾਣ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ

ਪਹਿਲਾ ਬਿੰਦੂ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ: “respect for the freedom and dignity of the individual”। ਇਹ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਮਾਣ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਬਿੰਦੂ ਹੈ।

ਦੂਜਾ ਬਿੰਦੂ ਤਿੰਨ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਗਿਣਦਾ ਹੈ: ਧਰਮ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ, ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ (association) ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ। ਧਰਮ ਵਾਲੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੋਸ਼ਠਕ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ। ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਵਾਕ “freedom not to follow a particular religion” ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ “ਕੋਈ ਧਰਮ ਨਹੀਂ” ਵਾਂਗ ਪੜ੍ਹਨਾ ਵਿਆਖਿਆ ਹੈ, ਅਸਲ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਬਿਆਨ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਰਾਜ ਅਤੇ ਸੰਸਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰ

ਤੀਜਾ ਬਿੰਦੂ “commitment to the rule of law” ਹੈ। ਬਿਆਨ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ “all people are subject to the law and should obey it”। ਵਾਕ “all people” ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਹੈ।

ਚੌਥਾ ਬਿੰਦੂ ਸੰਸਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੀ, ਕਾਨੂੰਨ ਉਹ ਸੰਸਦਾਂ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੂਜੀ, ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ “paramount and overriding” ਹਨ, ਯਾਨੀ ਕਿਸੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਾਰਮਿਕ ਜਾਂ ਧਰਮ-ਨਿਰਪੱਖ ਨਿਯਮ ਨਾਲੋਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ।

ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ ਕਿ ਬਿਆਨ “inconsistent” ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਨਿਯਮ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ ਮੇਲ ਨਾ ਖਾਵੇ। ਬਿਆਨ ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੀਆਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਬਿੰਦੂ ਉਹੀ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤ ਕੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਬਰਾਬਰ ਮੌਕੇ ਅਤੇ ਫੇਅਰ ਗੋ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ

ਪੰਜਵਾਂ ਬਿੰਦੂ “equality of opportunity for all people” ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਬਿਆਨ ਛੇ ਗੁਣ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਫ਼ਰਕ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਮੌਕੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ: ਲਿੰਗ, ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ, ਉਮਰ, ਅਪੰਗਤਾ, ਨਸਲ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂ ਨਸਲੀ ਮੂਲ। ਇਹ ਸੂਚੀ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਪੜ੍ਹੋ।

ਫੇਅਰ ਗੋ ਬਿੰਦੂ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਫੇਅਰ ਗੋ “embraces” ਚਾਰ ਤੱਤ ਹਨ: ਆਪਸੀ ਆਦਰ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ, ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਲਈ ਹਮਦਰਦੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕੇ। ਇਸ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕੇ ਦੀ ਗੱਲ ਦੋ ਵਾਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸ਼ਬਦ ਵੱਖਰੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਫ਼ਰਕ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਵਾਂ ਬਿੰਦੂ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਸੂਚੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਫੇਅਰ ਗੋ ਦਾ ਤੱਤ ਸਿਰਫ਼ “all” ਅਤੇ “equality of opportunity” ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਹਰ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਵੱਖਰਾ ਰੱਖੋ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ

ਆਖ਼ਰੀ ਬਿੰਦੂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਬਿਆਨ ਇਸ ਨੂੰ “the English language as the national language” ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ “an important unifying element of Australian society” ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਬਿਆਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਅਹਿਮ ਤੱਤ ਮੰਨਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਰੱਖ ਕੇ ਪੜ੍ਹੋ।

ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਧਾਰਾ-ਦਰ-ਧਾਰਾ ਕਿਵੇਂ ਪੜ੍ਹੀਏ

ਅਸਲ ਬਿਆਨ ਵਾਲਾ ਪੰਨਾ ਖੋਲ੍ਹੋ।

ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਬਿੰਦੂ ਪੜ੍ਹੋ।

ਬਿੰਦੂ ਦੇ ਅਸਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਲਿਖੋ।

ਫਿਰ ਉਸ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੋ।

ਆਖ਼ਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖੋ ਕਿ ਵਿਆਖਿਆ ਅਸਲ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਮੰਨ ਲਓ ਇੱਕ ਪਾਠਕ ਹਰ ਬਿੰਦੂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਿਆਨ ਕਿਹੜੇ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ “equality of opportunity” ਅਤੇ “fair go” ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰੇ ਬਿੰਦੂਆਂ ਵਜੋਂ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਕਲਪਨਾਤਮਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ।

ਇਹ ਸਾਈਟ ਸੁਤੰਤਰ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਹੈ। ਇਹ ਨਾ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ। ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸ਼ਬਦ ਵੱਖਰੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਸਾਈਟ ਦੀ ਨੀਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸ਼ਬਦ ਹੀ ਹਵਾਲਾ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨੀਤੀ ਸਾਈਟ ਦੀ ਹੈ, ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਮਲੇ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ।

ਸਾਈਟ ਦੇ ਪੰਜ ਵਿਸ਼ੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸਮੂਹ ਹਨ। ਇਹ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮੁੱਲਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੂਚੀ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਲੇਖ