Η Δήλωση των Αυστραλιανών Αξιών, ρήτρα προς ρήτρα
Τι λέει επίσημα η Δήλωση των Αυστραλιανών Αξιών του Υπουργείου Εσωτερικών, τι σημαίνει κάθε στοιχείο της και ποιες διαφορές αξίζει να προσέξετε κατά την ανάγνωση.
Τι είναι η Δήλωση και πώς διαβάζεται
Η Δήλωση των Αυστραλιανών Αξιών (Australian Values Statement) δημοσιεύεται από το Τμήμα Εσωτερικών Υποθέσεων της κυβέρνησης της Αυστραλίας (Department of Home Affairs) στον επίσημο δικτυακό τόπο για τη μετανάστευση και την ιθαγένεια. Το κείμενο ξεκινά με τη φράση «Κατανοώ ότι η αυστραλιανή κοινωνία εκτιμά» και ακολουθεί μια λίστα στοιχείων.
Η λίστα έχει επτά κύριες κουκκίδες. Τα τέσσερα στοιχεία της «δίκαιης μεταχείρισης για όλους» (fair go) βρίσκονται φωλιασμένα κάτω από τη σχετική κουκκίδα. Αυτό περιγράφει τη μορφή της λίστας και δεν σημαίνει ότι οι αυστραλιανές αξίες περιορίζονται σε επτά ιδέες.
Το παρόν άρθρο γράφεται από το Australian Values, έναν ανεξάρτητο εκπαιδευτικό ιστότοπο που δεν είναι φωνή της κυβέρνησης ή κάποιου πολιτικού κόμματος. Όταν η δική μας εξήγηση και το επίσημο κείμενο διαφέρουν, ο ιστότοπος χρησιμοποιεί ως αναφορά την επίσημη διατύπωση. Αυτή είναι πολιτική του ιστοτόπου και δεν αποτελεί δήλωση του Τμήματος Εσωτερικών Υποθέσεων.
Ελευθερία και αξιοπρέπεια του ατόμου
Το πρώτο στοιχείο δηλώνει ότι η αυστραλιανή κοινωνία σέβεται την ελευθερία και την αξιοπρέπεια του ατόμου. Η διατύπωση συνδέει τις δύο έννοιες σε ένα σημείο και δεν τις ορίζει εκ νέου στη συνέχεια.
Για να διαβάσετε σωστά αυτή την πρώτη πρόταση, προσέξτε τη λέξη «άτομο». Το κείμενο μιλά για τον καθένα ως πρόσωπο, όχι για μια ομάδα ή μια κοινότητα ως σύνολο. Αυτή η διάκριση επανέρχεται και στα στοιχεία για την ισότητα.
Θρησκεία, λόγος και συνεταιρισμός
Το δεύτερο στοιχείο ονομάζει τρεις ελευθερίες: την ελευθερία θρησκείας, την ελευθερία του λόγου και την ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι. Η ελευθερία θρησκείας περιλαμβάνει ρητά και την ελευθερία να μην ακολουθεί κανείς μια συγκεκριμένη θρησκεία.
Η φράση αυτή είναι το πιο συχνά παρεξηγημένο σημείο της λίστας. Το κείμενο την κατατάσσει μέσα στην ελευθερία θρησκείας. Δεν θέτει θρησκευτική πίστη ως απαίτηση και δεν λέει τίποτα για τις πεποιθήσεις κάποιου συγκεκριμένου ανθρώπου. Ένας άνθρωπος χωρίς θρησκεία καλύπτεται από τη διατύπωση με τον ίδιο τρόπο που καλύπτεται και ένας πιστός.
Ως υποθετικό παράδειγμα, φανταστείτε έναν μαθητή που διαβάζει τη φράση και τη συνδέει με την ιδέα ότι η συμμετοχή σε θρησκευτική κοινότητα είναι υποχρεωτική. Η πιο ακριβής ανάγνωση είναι ότι η διατύπωση προστατεύει τόσο την άσκηση μιας θρησκείας όσο και την απουσία της. Το παράδειγμα είναι σκέτα εκπαιδευτικό και δεν αποτελεί νομική συμβουλή.
Κράτος δικαίου
Το τρίτο στοιχείο αναφέρει τη δέσμευση στο κράτος δικαίου, που σημαίνει ότι όλοι οι άνθρωποι υπόκεινται στον νόμο και πρέπει να τον τηρούν. Η διατύπωση λέει «όλοι», άρα δεν εξαιρεί συγκεκριμένες ομάδες ή πρόσωπα.
Η ανάγνωση γίνεται πιο καθαρή όταν χωρίζετε δύο ιδέες: την ιδέα ότι ο νόμος ισχύει για όλους και την ιδέα ότι πρέπει να τον τηρούν. Η πρώτη αφορά την ισότητα απέναντι στον νόμο, η δεύτερη τη συμπεριφορά των πολιτών. Το κείμενο τις ονομάζει μαζί και δεν τις αναλύει περαιτέρω.
Κοινοβουλευτική δημοκρατία και προτεραιότητα των νόμων
Το τέταρτο στοιχείο ορίζει ότι οι νόμοι καθορίζονται από κοινοβούλια που εκλέγονται από τον λαό. Η ίδια πρόταση δηλώνει ότι αυτοί οι νόμοι έχουν υπεροχή και υπερισχύουν έναντι κάθε άλλου αντίθετου θρησκευτικού ή κοσμικού κανόνα.
Η σημαντικότερη διάκριση εδώ είναι ανάμεσα στην πηγή του νόμου και στην ισχύ του. Το κείμενο λέει από πού προέρχονται οι νόμοι (εκλεγμένα κοινοβούλια) και ποια είναι η θέση τους απέναντι σε αντίθετους κανόνες (υπεροχή). Δεν περιγράφει διαδικασίες δικαστηρίων ούτε εξαιρέσεις, και δεν πρέπει να τις συμπληρώνουμε μόνοι μας.
Ίση ευκαιρία για όλους
Το πέμπτο στοιχείο δηλώνει την ισότητα ευκαιριών ανεξάρτητα από φύλο, σεξουαλικό προσανατολισμό, ηλικία, αναπηρία, φυλή ή εθνική ή εθνοτική καταγωγή. Αυτά είναι τα κριτήρια που ονομάζει ρητά το κείμενο.
Η λέξη που χρειάζεται προσοχή είναι το «ευκαιρία». Το στοιχείο μιλά για ίση ευκαιρία και όχι για ίσο αποτέλεσμα. Η σύγκριση με τα αποτελέσματα δεν είναι μέρος της διατύπωσης, γι’ αυτό η ανάγνωση πρέπει να μένει στο ό,τι λέει το κείμενο.
Το «fair go» και τα τέσσερα στοιχεία του
Η έκφραση «fair go» είναι αγγλική. Το κείμενο την περιγράφει με τέσσερα στοιχεία: αμοιβαίο σεβασμό, ανεκτικότητα, συμπόνια για όσους έχουν ανάγκη και ίση ευκαιρία για όλους.
Τα στοιχεία αυτά είναι γραμμένα ως μέρος της ίδιας έννοιας και όχι ως ξεχωριστοί κανόνες. Για τη μελέτη, διαβάστε τα ως συνοδευτικές ιδιότητες μιας στάσης απέναντι στους άλλους. Η ίση ευκαιρία εμφανίζεται και εδώ, οπότε συγκρίνετε τη διατύπωση με εκείνη της προηγούμενης ρήτρας.
Η αγγλική γλώσσα
Το τελευταίο στοιχείο ονομάζει την αγγλική γλώσσα εθνική γλώσσα της Αυστραλίας και σημαντικό ενοποιητικό στοιχείο της αυστραλιανής κοινωνίας.
Δύο ρόλοι περιγράφονται εδώ και πρέπει να διαβάζονται χωριστά. Ο πρώτος είναι ότι η αγγλική είναι η εθνική γλώσσα. Ο δεύτερος είναι ότι συμβάλλει στην ενότητα της κοινωνίας. Το κείμενο δεν συνδέει τη γλώσσα με ιδιωτικές επιλογές ή άλλες γλώσσες, και αυτό το ελεύθερο κενό δεν πρέπει να συμπληρώνεται με δικές μας υποθέσεις.
Πώς να μελετήσετε τη Δήλωση
Ξεκινήστε από το επίσημο αγγλικό κείμενο και διαβάστε ένα στοιχείο κάθε φορά. Γράψτε μία πρόταση με δικά σας λόγια για κάθε στοιχείο, και μετά ελέγξτε αν η πρόταση αλλάζει κάτι από το αρχικό.
Σημειώστε σε κάθε στοιχείο ποιος ή τι είναι το υποκείμενο, για παράδειγμα «όλοι οι άνθρωποι», «τα κοινοβούλια» ή «η αυστραλιανή κοινωνία». Συγκρίνετε μετά τις λέξεις «ευκαιρία», «άτομο» και «εθνική γλώσσα», γιατί εκεί βρίσκονται οι περισσότερες παρανοήσεις.
Οι πέντε θεματικές ενότητες του ιστοτόπου είναι εκπαιδευτικές ομάδες μελέτης. Δεν είναι ο πλήρης επίσημος κατάλογος των αξιών, ούτε οι ερωτήσεις κάποιου επίσημου τεστ. Οι ασκήσεις του ιστοτόπου είναι δικές μας, πρωτότυπες και δεν προέρχονται από την επίσημη τράπεζα ερωτήσεων.